Hoşgeldiniz  

Türkiye’de Heyelan ve Yer Kaymalarının Oluşum Nedenleri Neledir?

admin | 12 Mart 2015 | Coğrafya, Genel

 

Doğal dengesi bozulmuş eğimli yamaçlarada oluşan yer göçme ve kaymalarına kütle hareketleri denir. Toprakla birlikte anakayanın da yamaçlar boyunca hareket etmesine heyelan denir. Eğer anakaya üzerinden yalnızca toprak örtüsü kayıyorsa buna da toprak kayması denir.

Heyelan ve yer kaymalarının en önemli nedenleri;

Fazla eğim: Yer göçmeleri ve kaymalarına etki eden en önemli faktör eğimdir. Düz bir arazide diğer şartlar olsa bile heyelan olayı gerçekleşmez.

Şiddetli yağış: Yağışlarla yeryüzüne düşen sular, toprak arasına sızar. Bu durum sürtünmeyi azaltır. Bünyesine su alan topraklar kayganlaşır. Göçmelerin ve kaymaların çoğunlukla bol yağışların düştüğü ve karların eridiği dönemlerde meydana geldiği görülür.

Doğal afetler: Deprem ve volkanik patlama gibi durumlarda ortaya çıkan sarsıntılar toprak kaymasına neden olur.

İnsan faktörü: Yol, kanal, tünel yapımı gibi faaliyetler ile maden ocağı açma için yapılan çalışmalar sonucu yamacın dengesi bozulur ve heyelanlar oluşur.

Yer çekimi: yer kaymaları ve göçkmelerini harekete geçiren kuvvet yer çekimidir.

Tabakaların durumu: tabakaların eğiminin yamaç eğimine paralel oludu yerlerde heyelan daha kolay olur. Tabakalar eğime dik ise bu durumda heyelan olma ihtimali azalır. Daha çok toprak kayması görülür.

Kayanın ve toprağın cinsi: Kayalar ve topraklar farklı dirençtedir. Bazıları kolay, bazıları zor aşınıp koparlar. Bazıları ise bünyesine suyun hepsini alarak kayma için elverişli bir ortam hazırlar.

Türkiye’de heyelan olayı en çok Karadeniz de görülür. Sebebi ise eğimin fazla olması, yağış fazlalığı, killi toprak örtüsüdür. Ayrıca tuz ve jips içeren bazı tortul tabakaların bulunduğu yerlerde de heyelan görülür. Heyelanların en fazla görüldüğü mevsim ilkbahardır. Bunun nedeni yağışların artması ve karların erimesidir.

Heyelan set gölleri: Heyelan sonucu kopan parçaların bir akarsu vadisinin önünü kapatması sonucu oluşan göllere denir. Örnek; tortum, zinav, Abant, borabay ve yedigöllerdir.

2459 Kez Görüntülendi.
Yorumunuz
Konu hakkındaki görüşleriniz nelerdir?

© 2012 selosepet Tüm Hakları Saklıdır ~ İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Başlığım