Hoşgeldiniz  

KPSS Tarih: Kurtuluş Savaşında Doğu Cephesi!!!

admin | 26 Kasım 2017 | Genel, Tarih

Her ne kadar 19 yy ortalarına kadar Ermeniler, Osmanlı devletine karşı bağlılıklarını sürdürseler de İngilterenin ve Rusya’nın kışkırtmalarıyla Ermeni sorunu başladı. Ayastefanos ve Berlin antlaşmalarında “Ermeni nüfusunun bulunduğu yerlerde ıslahat yapılacak” maddesinin yer alması Ermeni sorununun resmen başladığını göstermektedir.

Kışkırtmalar sonucu bağımsız bir devlet kurma fikrine kapılan Ermeniler çeşitli komiteler kurarak faaliyetlerini başlattılar. I. Dünya savaşı sırasında Rusların kışkıtmaları sonucu Ermeniler katliamlara başladılar. Osmanlı devleti Tehcir Kanunu çıkartarak Ermenileri mecburi göç olarak Suriye ve Filistin’e 1915 yılında gönderdi. Rusya Brest-Litowsk Antlaşmasını imzalayarak savaştan çekilince Türk ordusu bölgede etkili olmaya başladı, Ermeniler bunun üzerine Kafkasya’ya çekilmeye başladılar.

Mondros Ateşkes Antlaşması imzalanınca Türk orduları Kafkasya’dan çekilmek zorunda kaldı. bunun sonucunda da Kafkasya’da Ermenistan ve Gürcistan devletleri kuruldu. Ermeniler 1920 yılında gelindiğinde Kars ve Ardahan’ı işgal etmişlerdi. Doğu Cephesi Komutanı Kazım Karabekir Paşanın uyarılarını dikkate alan TBMM, Sevr Antlaşması’nı takip eden günlerde cephe komutanlarına talimat vererek Ermenilere karşı taarruza geçilmesini istedi. Harekete geçen doğu kuvvetleri Gümrü’ye kadar ilerleyerek Ermenileri barışa zorladılar. Ardından 3 Aralık 1920 yılında Gümrü BArış Antlaşması imzalandı.

Antlaşma ile; Kars, Sarıkamış, Kağızman ve Iğdır Türklere verilecek,

Doğu sınırı Aras Nehri-Çıldır Gölü hattına kadar uzanacak,

Ermeniler, Türklere düşmanca tutumda bulunmayacak,

Ermeniler Sevr Antlaşmasını tanımayacaklardı.

Antlaşmanın önemi ve sonuçları:

TBMM Hükümetinin imzaladığı ilk anlaşma ve uluslararası alandaki ilk başarıdır. Milli mücadelenin ilk siyasi zaferidir. Mondros’la belirlenen sınırlar ilk defa aşılmış ve Sevr Barış anlaşması geçersizlığı kanıtlanmıştır. Türk ordusu ilk askeri başarıyı Doğu cephesinde, Ermenilere karşı kazanmıştır. TBMM’nin siyasal varlığını ilk tanıyan devlet Ermeniler olmuş ve bu antlaşmada “Osmanlı Devleti” adı geçmemiştir. Doğu cephesi kapanmış, bölgedeki birlikler diğer cephelere kaydırılmıştır. Sovyet Rusya ile ilişkiler geliştirilmiştir. Batım dışındaki doğu sınırlarımız çizilmiştir. 5 Aralık 1920 yılında Sovyetlerin Ermeni hükümetini işgal etmesiyle Gümrü Antlaşması yürürlüğe giremedi ancak Rusya ile 16 Mart 1921 yılında imzalanan Moskova Antlaşması ile bu durum bir defa daha netlik kazandı.

Gümrü antlaşması ayrıca Gürcistan ile olan anlaşmazlıkları ortadan kaldırdı. Ermeniler bölgeden çelikince Gürcülerle sınır komşusu olundu. TBMM Gürcistan’dan Ardahan, Artvin ve Batum’u geri isteyip aldı ama bir süre sonra Ruslar Gürcistan’ı işgal ettiler. Gürcistan, Sovyetler Birliğine bağlandı. Daha sonra Ruslarla yaptığımız Moskova Antlaşmasına binaen Batum Gürcistan’a bırakıldı. Diğer yerler Türkiye’ye erildi. Böylece Misaki Milli’deki ilk ihlal gerçekleşmiş oldu.

152 Kez Görüntülendi.
Etiketler:
Yorumunuz
Konu hakkındaki görüşleriniz nelerdir?

© 2012 selosepet Tüm Hakları Saklıdır ~ İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Başlığım