Hoşgeldiniz  

KPSS Tarih: Kurtuluş Savaşı Doğu Cephesi!!!

admin | 06 Kasım 2017 | Genel, Tarih

Kurtuluş savasında üç cephe bulunmaktadır. Doğu, Batı ve Güney cepheleri, bunlardan Doğu cephesi;

Ermenilerin 19. yy ortalarına kadar Osmanlılara bağlılıklarını sürdürmelerine rağmen İngiltere, sonra da Rusya’nın kışkırtmaları sonucunda Ermeni sorunu fiiilen başlamıştır. Ayestefanos ve Berlin antlaşmalarında “Ermeni nüfusunun bulunduğu yerlerde ıslahat yapılacak” maddesinin yer alması Ermeni sorununun resmen başladığının kanıtıdır.

İtilaf devletlerinin kışkırtmaları sonucu bağımsız bir devlet kurma fikrine kapılan Ermeniler çeşitli komiteler kurarak bu konuda faaliyetler yürütmüşlerdir. I. Dünya Savaşı sırasında Rusların kışkırtmaları sonucu Ermeniler katliamlara girişince Osmanlılar, 1915 yılında Tehcir Kanunu’nu çıkararak Ermenileri mecburi göç olarak Suriye ve Filistin’e gönderdiler. Rusya Brest-Litowsk Antlaşmasını imzalayarak savaştan çekilince Türk ordusu bölgede etkili olmaya başlamış, Ermeniler bunun üzerine Kafkasya’ya çekilmeye başlamışlardı.

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanması sonucu Türk ordusu Kafkasya’dan çekilmek zorunda kalmış, bunun sonucu olarak Kafkasya’da Ermenistan ve Gürcistan devletleri kurulmuştur. Ermeniler 1920 yılında Kars ve Ardahan’ı işgal etmiş ancak Doğu Cephesi komutanı Kazım Karabekir Paşa’nın önerilerini dikkate alan TBMM, Serv Antlaşması’nı takip eden gülerde cephe komutanlarına emir vererek Ermenilere karşı taaruzza geçilmesini istemiştir. Böylece Doğu Kuvvetleri Gümrü’ye kadar ilerleyen Ermenileri barışa zorladılar. Ardından 3 Aralık 1920 yılında Gümrü Barış Antlaşması imzalandı.

Antlaşma ile; Doğu sınırı Aras Nehri ve Çıldır Gölü hattına kadar uzanacak, Ermeniler Sevr Anlaşmasını tanımayacak, Kars, Sarıkamış, Kağızman ve Iğdır Türkiye’ye bırakılacak, Ermeniler, Türklere karşı düşmanca tutumda bulunmayacaklardı.

Antlaşmanın önemi; TBMM imzaladığı ilk antlaşmadır ve uluslararası alandaki ilk başarısıdır. Milli mücadelenin ilk siyasi zaferidir. Mondrosla belirlenen sınırlar ilk defa aşılmış ve Sevr Barış Antlaşması geçersizliği kanıtlanmıştır. Türk ordularının ilk askeri başarısıdır. Doğu Cephesi’nde, Ermenilere karşı kazanılmıştır. Doğu Cephesi kapanmış, bölgedeki birlikler diğer cephelere kaydırılmıştır. Sovyet Rusya ile ilişkiler gelişmiştir. TBMM’nin siyasal varlığını ilk tanıyan devlet Erminiler olmuş ve bu antlaşmada “Osmanlı Devleti” kelimesi kullanılmamıştır. 5 Aralık 1920 yılında Sovyetlerin, Ermeni Hükümetini işgal etmesiyle Gümrü Antlaşması yürürlüğe girememiş ancak Rusya ile imzalanan 16 Mart 1921 tarihli Moskova Antlaşması ile bu durum bir defa daha netlik kazandı. Batum dışındaki doğu sınırımız çizilmiş oldu.

Ayrıca; Gümrü Antlaşması, Gürcistan ile olan anlaşmazlıkları ortadan kaldırmıştır. Ermeniler bölgeden çekilince Gürcülerle sınır komşusu olan Türkiye, TBMM’nin Gürcistan’dan Ardahan, Artvin ve Batum’u geri istemesine neden oldu, bu topraklar Türk topraklarına katılırken ilerleyen zamanda Rusya, Gürcistan’ı işgal etti. Gürcistan resmen Sovyet Birliğine bağlı bir devlet oldu. Daha sonra Ruslarla yaptığımız Moskova Antlaşmasına binaen Batum, Gürcistan’a geri verildi. Batum’un, Gürcistan’a geri verilmesi Misakı Milli sınırlarının ilk ihlalidir.

25 Kez Görüntülendi.
Etiketler:
Yorumunuz
Konu hakkındaki görüşleriniz nelerdir?

© 2012 selosepet Tüm Hakları Saklıdır ~ İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Başlığım