23 Ocak 2018

KPSS tarih: İzmir İktisat Kongresi!!!

KPSS tarih: İzmir İktisat Kongresi!!!

İzmir İktisat Kongresi 17 Şubat 1923 yılında yapılmıştır. Kurtuluş Savaşı sonrasında, Misakı Milli büyük ölçüde gerçekleşmiş tam bağımsızlık ve milli egemenlik sağlanmıştı. Şimdi yeni Türkiye için amaç ekonomiye bir yol vermek, yurdu kalkındırmak, kısacası milli ekonomi için çalışmaktı. Mustafa Kemal Atatürk’e göre asıl büyük iş ekonomik bağımsızlığı ve kalkınmayı gerçekleştirmekti. Lozan’daki barış görüşmelerinin devam ettiği sırada İzmir’de Türkiye İktisat Kongresi toplandı.

Kongrelerin amacı; ekonomik bağımsızlığı ulaşmada izlenecek yolun ve ulusal ekonominin temel ilkelerini belirlemektir.

Milli ekonominin ilk adımı sayılan kongreye ekonominin her kesimden üyeler katıldı. Ülkenin ekonomik sorunlarının tartışıldığı bu kongrede ekonomik bağımsızlık, ulusal kalkınma ve savunma sanayi konularında görüşüldü. Alınan bu kararlar Misakı İktisadi yani Ekonomi Andı adıyla yayınlandı. Misakı İktisadi kararları şunlardır;

Yabancı tekellerden kaçınılmalıdır,

Yerli kaynaklara dayalı ulusal sanayi kurulmalıdır,

Küçük işletmelerden süratle fabrikalara geçirmelidir,

Özel sektörde yapılmayan teşebbüsler devletçe gerçekleştirilmelidir,

Anonim şirketlerin kurulması kolaylaştıracaktır,

Milli bankalar kurulacaktı,

Vergi sisteminde reform yapılacaktı,

Aşar vergisi kaldırılacaktır,

Sanayi teşvik edilecektir,

Yerli malının kullanılması sağlanacaktır,

Tasarruf özendirilecektir,

Demiryolları inşaası hükümetçe bir programa bağlanacaktır,

İşçilerin hakları düzenlenecektir ve sendika kurmaları sağlanacaktır,

İş erbabına amele değil işçi denilmektedir.

Bu kararlar ekonomik politikanın temelleri oluşturmuş Kongre’de Türk milletinin milli bağımsızlığından taviz veremeyeceği,  ekonomik gelişmelerin ve kalkınmanın milli bağımsızlık doğrultusunda gerçekleştirilmesi gerektiği belirtilmiştir.

milli ekonominin gerçekleştirilmesinde benimsenen temel ilke ekonomik yönden hiçbir devletin egemenliği altına girmeden, kendi  çabalarımızla Kendi öz kaynaklarımızı değerlendirmekti. Buna da milli ekonomi ilçesi denildi.

Cumhuriyetin ilk yıllarında milli ekonominin gerçekleştirilmesinde Daha ziyade özel gelişimi destekleyici bir politika izlendi. ancak sermaye yetersizliği yetişmiş işgücünün olmayışı, deneyim ve bilgi birikiminin yetersizliği Ayrıca 1929 Komutanlığı’nın eklenmesi sonucu özel gelişim kendisinden beklenen görevi yerine getiremedi. bunun üzerine devlet ekonomik  Hayata Müdahale etmek zorunda kaldı. özel gelişimin üstesinden gelemeyeceği önemli ekonomik alanlarda devlet doğrudan bazı tedbirler aldın ve birtakım kuruluşlar kurdu. Böylece 1933 yılından itibaren Devletçilik ilkesi uygulanmaya konuldu.

Cumhuriyet döneminde devletleşme aşamasında demiryolu yapımına öncelik verilmiştir. Devletçilik ilkesinin uygulanması planlı ekonomiye beraberinde getirdi. 1933 yılında birinci beş yıllık kalkınma planı Hazırlandı. 1934 yılında yürürlüğe girdi. Böylece tarihimizde ilk defa planlı ekonomiye ve model sanayileşmeye geçirmiş oldu. Türkiye’nin ilk büyük sanayi kuruluşları Bu 5 yıllık plan döneminde yapılmış ve Türkiye’nin sanayi Ülkesi olmasının temelleri atılmıştır. Ayrıca bu  plan ile ekonomide Devletçilik ilkesi resmen uygulanmaya başlanmıştır. Bu plan doğrultusunda; dokuma, demir, kağıt, cam ve Kimya alanında 1937 yılına kadar 16 fabrika kuruldu.

rinci beş yıllık kalkınma planının hazırlanmasında İzmir İktisat Kongresi’nde alınan kararlardan istenilen sonuçları alınamaması etkili olmuştur. 25 yıllık plan ise 2. Dünya Savaşı’ndan dolayı uygulanmamıştır. bu savaş Atatürk’ün Devletçilik ilkesinin uygulanmasını aksatan en önemli neden oldu. Devletçilik ilkesi 1937 yılında anayasaya girdi.

ekonomi ulusal ve bağımsız bir kimlik kazandırmak için yapılan gelişmeler;

kapitülasyonlar kaldırılmış,

yunu Umumiye İdaresi yani Genel Borçlar İdaresi kaldırılmış,

Kabotaj Kanunu kabul edilmiş,

Deniz Yolları ve Demiryolları millileştirilmiş,

ulusal sermayeli Merkez Bankası kurulmuştur.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ
Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.