Hoşgeldiniz  

İlk Müslüman Türk Devletlerinde Edebiyat, Ekonomi ve Toprak Yönetimi!!!

admin | 26 Mart 2017 | Genel, Tarih

İlk müslüman Türk devletleri; toprak yönetimi, ekonomi ve edebiyat alanında benzerlik göstermekteydiler.

Toprak Yönetimi: devlet arazileri has, ikta ve vakıf arazileri olmak üzere üç gruba ayrılmıştı. Has arazisi; geliri hükümdara ayrılmış topraklardır. İkta arazisi; devlet görevlilerine ve askerlere maaş karşılığı verilen toprak işleme hakkıdır. İkta verilenler devletten maaş almazlar, toprakların vergi gelirleriyle geçinirlerdi. İkta sahipleri bu gelirlerin bir bölümü ile atlı asker beslerdi. Böylece; üretimde süreklilik sağlanmış, savaşa hazır asker yetiştirilmiş, taşrada devlet otoritesi arttırılmış ve hazineye yük olmadan güçlü bir ordu oluşturulmuştu. Vakıf arazisi: gelirleri hayır kurumlarına ve bilimsel kuruluşlara ayrılan topraklardır. Bu toprakların gelirleri askeri amaçlı kullanılmazdı.

Mülk araziler ise kendi aralarında Öşüriyye ve Haraciyye diye iki kısma ayrılmaktaydı. Öşüriyye arazi, mülkiyeti müslümanlara ait olan topraklardı. Haraciyye arazi ise mülkiyeti gayrimüslümlere ait toprakları ifade etmekdeydi.

Ekonomik açıdan bakıldığında: tarım, dokumacılık, el sanatları, demircilik, bakırcılık, hayvancılık ve dericilik gelişmiştir. Gelir kaynakları; öşür ve harç vergisi, cizye vergisidir. İltizam sistemi ile toplanan vergiler, ganimet gelirleri ve hediyelerden oluşmaktaydı.

Döneme ait Edebiyat alanında en önemli eserler; Divanü Lugati’t Türk, Kutadgu Bilig, Divan-ı Hikmet, Muhakemet’ül Lügateyn, Şahname, Siyasetname ve Mukaddimet’ül Edep örnek gösterilebilir.

Kutadgu Bilig: Yusuf Has Hacip tarafından KArahanlı hükümdarı Tamgaç Uluğ Buğra Han’a sunulan siyasetname özelliğinde yazarı bilinen ilk Türk-İslam eseridir.

Divanü Lugati’t Türk: Karahanlılar döneminde Kaşgarlı Mahmut tarafından yazılmış Türkçe ve Arapça sözlüktür.

Muhakemet’ül Lugateyn: Ali Şir Nevai tarafından Türçenin Farsçadan üstün oludğunu anlatmak amacıyla yazılmıştır.

Divan-ı Hikmet: Ahme Yesevi tarafından didaktik özellikte yazılmış Türk tasavvuf edebiyatının ilk örneğidir.

Siyasetname: Selçuklu veziri Nizamülmülk tarafından yazılmış Selçuklu anayasası niteliğinde eserdir.

Mukaddimet’ül Edeb: Harzamşahlar döneminde Zemahşeri tarafından yazılan eser Türk lehçeleriyle ilgili bilgi verir.

Şahname: Firdevsi tarafından kaleme alınmış eserde İran-Turan savaşları ve münasebetlerinden bahsedilmektedir.

132 Kez Görüntülendi.
Etiketler:
Yorumunuz
Konu hakkındaki görüşleriniz nelerdir?





Bumerang - Yazarkafe
© 2012 selosepet Tüm Hakları Saklıdır ~ İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Başlığım