Hoşgeldiniz  

Hayvanlar Alemi: Ayılar ve Özellikleri!!!

admin | 23 Şubat 2017 | Genel, Hayvanlar Alemi

Ayılar; omurgalı havyanlardan memeliler sınıfının etçiller takımının köpeğimsiler üstfamilyasından bir familyasıdır. Latince adı Ursidae’dir. Görünüşleri öteki memelilerden çok farklıdır. Yedi takım ve dokuz tür meydana getiren bu hayvanların güçlü gövdeleri, kalın vücut üyeleri, ufak kuyrukları ve küçük kulakları vardır. Kuzey yarımküreyi kaplayan ve güney yarımküreye de geçen geniş bir yayılma alanı vardır. Afrika’da hala fosilleri bulunmakta olup son zamalarda Fas’ın Atlas dağlarında yaşayan bir türüne de rastlanmıştır. Ayıların çeşitli türleri iskelet yapılarındaki küçük farklılaşmalarla birbirinden ayırt edilir. Kürkleri kaba, kalındır; kutup ayıları dışında hepsi koyu renktedir. Öğütücü dişlerindeki çıkıntılardan anlaşılabileceği gibi ayılar hem etçil hem de otçuldurlar.

Ayıların gözleri ve kulakları küçüktür; duyuları içinde en güçlü olanı koklama, en zayıfı ise görmedir. Genellikle uysal ve korkak olan ayılar, yaralanınca ve korkutulduklarında çok tehlikeli olurlar. Geceleri yalnız olarak avlanırlar. Yavrular büyüyünceye kadar annelerinin yanında kalırlar. Soğuk bölgelerde yaşayan türlerde kışın bir uyuşukluk hali görülür; ancak bu gerçek kış uykusu durumu değil, normal vücut işlevlerinin sürdüğü bir uyku halidir.

Doğduklarında çok küçük olan yavrular yetişkin bir ayının 1/300’ü kadar ağırlıktadırlar. Gebelik süresi 6-9 ay arasında değişir. Bazen yavru kış uykusu sırasında da doğabilir. Dişi ayılar cinsel erginliğe iki yılda, erkekler ise altı yılda ulaşırlar. Ömürleri, iyi koşullar altında 40 yıldır fakat daha elverişsiz ortamda bu süre yarıya düşer.

Güney Amerika’da yaşayan bir tek ayı türü Ursus Ornatus olup, gözlüklü ayı olarak da bilinir. Bu hayvan alçak ağaçlı ormanlarda, And Dağlarının 300 m’ye kadar olan yüksekliklerinde yaşar. Bir zamanlar Peru’dan Ekvador ve Venezuela’ya kadar yaygın olan bu tür günümüzde azalmıştır. Boylarının 1,50-1,80 m, ağırlıklarının ise 140 kg olmasına karşılık kabarık postları onları çok iri gösterir. Genellikle koyu kahverengi ve siyah olurlar; bazılarında gözlerini çevreleyen burunlarına ve oradan da boyun ve göğüslerine inen bir çizgi vardır. Kuzeyde yaşayan türdeşlerinin tersine uysal olan gözlüklü ayı; ot, meyve ve köklerle beslenir. Bazen ağaca çıkıp pençeleriyle meyve kopardığı da olur. Yavrular 8-9 aylık bir devre sonunda dünyaya gelirler.

Himalaya dolaylarında yaşamakta olan Tibet ayısı yani Ursus Thibetanus, Afganistan’ın yüksek ormanlarında, Himalayaların batı kısmında, Sibirya ve Çin’de yaygındır. Yazın kahverengi de olabilen postu siyahtır; göğsünde beyz bir bölüm vardır. Himalaya ayısı, boz ayı ile karşılaştırılırsa püsküllü kulakları daha iri, ağız çıkıntısı daha küçüktür; bununla birlikte her ikisinin ortak hareketleri vardır. Ay ayısı ya da mavi ayı olarak da adlandırılan Himalaya ayısı, kışı geçirmek için vadilere çekilir. Fakat kış uykusuna yatmaz, ancak bir muson ya da kar fırtınası sırasında yarı uyku durumuna girer.

Hindistan ve Seylan’da yaşayan tembel ayı yani Melursus Ursinus, Asya’da yaşayan öteki türlerden çok farklıdır. Ağız çıkıntısı ince, uzun ve kıvrılabilir biçimdedir. Tibet ayısından bile daha küçük ve kabarık tüylü olan tembel ayının omuz kısımlarındaki uzun ve kalın tüyler hayvana kambur bir görünüş verir. Rengi kahverengi ile siyah arasında değişen tembel ayının göğsünde yarım daire biçimli sarı bir kabarıklık vardır. Boyu 140-180 cm ağırlığı ise 90-110 kg’dır. Geceleri avlanır, günün büyük bir kısmını ise ormanda uyuyarak geçirir. Bu ayının en belirgin özelliği beslenme şeklidir. Ağzının ön kısmında alt ve üst kesicilerin olmaması nedeniyle bir boşluk vardır.

Malaya’da yaşayan Malaya ayısı ya da güney ayısı, Latince adıyla Ursus malayanus, Güney Amerika’da yaşayan ayıya çok benzer. Yalnız Malaya ayısının göğüs ve gözlerinin çevresi kırmızımsı kahverengidir. Cinsinin en küçük örneği olan Malaya ayısının boyu 110-140 cm ağırlığı ise en fazla 22-65 kg kadardır. Birmanya ormanlarından Malaya yarımadasına, Sumatra ve Borneo’ya kadar uzanan bölgelerde yaşar. Bu ayı da Tibet ayısı gibi zamanının çoğunu ağaç tepesinde güneşlenmek ve uyumakla geçirdiğinden, bu yaşama elverişli pençeleri ve çıplak tabanları vardır.

Ayıların en yaygın olanı boz ayı yani Ursus arctos’tur. Türünün boynu kısa, köpeğinkine benzeyen yüzü geniştir. Kuzey Amerika’da yaşayan kimi boz ayılar, karalarda yaşayan en iri etçildirler. Boz ayıların içinde 2,80 m uzunluğunda 750 kg ağırlığnıda olanlar varsa da hayvanlar genellikle 2 m boyunda ve 250 kg ağırlığındadırlar. Kürk renkleri kremden siyaha kadar değişir. Yırtıcı olan bu ayılar Alaska, Kanada, ABD’nin batı kesimlerinde yaşarlar; Avrupa ve Asya’da da rastlanırlar.

Dişi kutup ayıları buzlar arasında bir in kazar ve ocak ayında yavrular. Doğduklarında gözleri görmeyen yavrularını, kendisini izleyebilecek duruma gelene kadar bırakmazlar. Yaz aylarında ortaya çıkan yavrular, kış aylarında fok balığı avlanmasını öğreninceye kadar tavşan ve bitkilerle beslenirler. Yavrular ana ayı ile uzun süre birlikte kaldıkları için çiftleşme yılda bir nisan ya da mayıs ayında olur. Kutup ayısı sayısının az olmasının başlıca nedeni budur. Erkek kutup ayası dişiyi izlerken öbür ayılar ve insanlara karşı düşmanca davranır.

Kaynak: Hayvanlar Ansiklopedisi,

214 Kez Görüntülendi.
Etiketler:
Yorumunuz
Konu hakkındaki görüşleriniz nelerdir?

© 2012 selosepet Tüm Hakları Saklıdır ~ İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Başlığım