Hoşgeldiniz  

Eskitaş Çağında Uzman Avcılık ve Klan Toplumu!!!

admin | 08 Ocak 2017 | Bilim, Dünyadan, Eğitim, Ekonomi, Felsefe, Genel, Tarih

Uzman avcılık, zamanımızdan 50-10 bin yıl önceki zaman kesimi içinde, son buzul çağında, buzulların kıyılarında beliren tundralarda başlar. Mamut, yaban öküzü, ren geyiği gibi iri sürü hayvanlan avlanarak geçinilen, eskitaş çağının son döneminde Avrupa ve Batı Asya topluluklarında görülen yaşayış biçimidir. Ateşin, giyinmenin de yardımıyla, kendilerini soğuk iklim bölgelerinde yaşamaya alıştıran bu topluluklarda, toplayıcılık ikinci plana düşmüş. avcılığın önemi artmıştır. Soğuk iklim koşullannda yaşamaya alışmaları ve iri sürü hayvanlarını avlamakta uzmanlaşmalarının ödülünü aldıklarını kalıntılarından anlaşılmaktadır. Örneğin tek bir kamp yerinde (Fransa’da Solutrea’da) ötekileri bir yana, yüz bin kadar yabanıl alın kemiğinin biriktiğini görüyoruz.

Uzman avcılık bu topluluklara, artı besin, geçinme dışındaki etkinliklerde kullanabilecekleri artı enerjiyi ve boş zamanı sağlamıştır. Bir kamp yerinde çok daha uzun süreler kalabilmelerini kolaylaştırmıştır. Bir av seferinde bir mamutu, beş on yaban atını deviren bir avcı takımı, etlerini “kardolaplannda” bozulmadan saklayarak, ava çıkmadan söz gelimi bir ay beslenebilecektir. Onların böylece artı besin, artı enerji ve boş zaman olanaklarına sahip olduklarını, mağaralarına ve kaya barınaklarına çizdikleri resimlerden çıkanyoruz. Bunu, hayvan boynuzlarından, hayvan dişlerinden ve taşlardan yaptıkları heykelciklerden; Ölülerini özenle ve törenle gömmeye başlamalarından da alıyoruz.

Uzman avcılıkta erkeklerin önemi artmış; kadınların önemi ikinci plana düşmüştür. Ancak, bu toplulukların gerilerinde bıraktıkları insan heykelciklerinin önemli bir bölümü “venüsler” olarak adlandırılan cinsel özellikleri abartılmış gebe kadın heykelcikleridir. Bu ve öteki kanıtlar, ilkel topluluğu kadının yönettiği yolunda görüşlerin ortaya atılmasına yol açmıştır. Yalnızca geçim sorununa bakarak çözemeyeceğimiz bu sorunu, üreme sorununa bakarsak çözebiliriz. Takım avı hem çok sayıda insanın işbirliğini gerektiren hem çok sayıda insanın avda ölmesine yol açan bir geçim etkinliğidir Bu noktada geçim sorunu üreme sorununa bağlanır. Dolayısıyla, bazı bilginler, bu heykelciklerin kadının üstünlüğünün değil, doğum darboğazının ürünü olduğunu söylemektedirler. İlkel insanların bu heykelciklerin doğumu artıracağını düşündüklerini, heykelciklerin bu yolda birer “sihir’* aracı (muska) olarak kullanıldığını ileri sürmekteler. Bu görüş benimsenirse, erkeğin geçim vc savunma alanında kazandığı önemin, kadının (dolaylı olarak geçim sorunu ile bağlantılı) üreme alanında sahip olduğu önem ile dengelendiği kabul edilebilir.

Uzman avcı topluluklann mağaralarda vc kaya kovuğu barınaklarında bıraktıkları resimlere gelince; bunlar, avladıkları hayvan türlerinin (bazıları yaralanmış olarak gösterilen) resimleridir. Bunların da sanat aşkına değil avın başarılı olması için “av sihiri” amacıyla çizildikleri (kimi bilginlercc) kabul edilir.

Uzman avcılık (rengeyiği avı mevsiminde takım avı için biraraya gelen çağdaş Eskimo kabilelerinde görüldüğü gibi) av mevsiminde birçok avcı takımının biraraya gelmesine yol açmış görünür. Bu durumda avcı takımlarının üyeleri, birbirlerinden, bağlı oldukları totemlerle ayırdedileceklerdir. Daha önce yabancı takımlardan kaba güçle kadın kaçırarak çözülmeye çalışılan üreme sorunu (bu yol ortak avlanmayı tehlikeye düşüreceği için) görenekleştirilip törenleştirilerek klan dışından evlenme (egzogami) kuralı yerleşmeye başlayacaktır. Üyeleri aynı totem atanın soyu olduklarına inanan, içten evlenmeyi yasaklayan topluluk, artık takım değil “klan” sayılır. Klanların birleşmesiyle oluşan topluluk ise “kabile” olarak adlandırılabilir. Gelin alıp vermeler, gelinlerle birlikte armağan alıp vermelere, giderek mal değişimine yol açacaktır.

Uzman avcı topluluklar gelişmelerim (araçlarda gerçekleştirilen yeniliklerle emeğin verimliliğinin artırılmasından çok) kendilerini soğuk iklimkoşullarına adapte etmelerine ve büyük hayvan avında uzmanlaşmalarına borçluydular. Uzmanlaşma, bir yünüyle de kemikleşmedir. Değişen koşullara uyarlanmayı güçleştirir. Uzman avcı topluluklar da buzul çağının (MÖ 10 bin dolaylarında) sona ermesi, tundraların yerini ormanların alması, tundralarda otlayan sürülerin güç etmeleri ya da yok olmaları üzerine, değişen çevresel koşullara uyarlanamayıp yok oldular ya da rengeyiği gibi soğuk iklim hayvanları sürülerin ardından kuzey enlemlerine çekildiler.

Kaynak: Siyasal Düşünceler Tarihi,

254 Kez Görüntülendi.
Etiketler:
Yorumunuz
Konu hakkındaki görüşleriniz nelerdir?





Bumerang - Yazarkafe
© 2012 selosepet Tüm Hakları Saklıdır ~ İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Başlığım